Laatst bijgewerkt op: 24/10/2026
Sommige hits schieten direct naar de top van de hitlijsten. Bij Relax van Frankie Goes to Hollywood verliep dat heel anders. Het nummer werd aanvankelijk nauwelijks opgemerkt, maar groeide dankzij een combinatie van controverses, een BBC-ban en slimme marketing uit tot een van de grootste Britse hits van de jaren tachtig. Wat veel mensen niet weten, is dat de uiteindelijke hitversie behoorlijk verschilde van de oorspronkelijke demo waarmee de band uit Liverpool begon
Het Ontstaan van deze “schandalige” 80’s classic
Original: We spreken in dit geval niet over een “original”, Frankie Goes to Hollywood bracht het nummer echter wel eerst uit in een andere versie. De oorsprong van Relax gaat terug naar de beginjaren van Frankie Goes to Hollywood. Frontman Holly Johnson schreef het nummer al voordat de band werd ontdekt. In 1982 werd een vroege demo opgenomen, waarin het lied nog een veel ruwer en minder gepolijst karakter had dan de latere hitversie. Sommige vroege opnamen verschenen later onder titels als Relax (In Heaven). Je hoort duidelijk invloeden uit de Amerikaanse funk en disco van eind jaren 70 en begin jaren 80. Dit met een prominente baslijn, strakkere gitaaraccenten en minder nadruk op de enorme synthesizerproductie waarvoor de uiteindelijke versie bekend werd.
Een 2e uitvoering, maar weer geen release
In februari 1983 verscheen de groep (opgericht in 1980) met hun eerste uitvoering in Channel 4-show ‘The Tube‘. De leden baarden opzien door te verschijnen in SM- en fetishkleding (zie bovenste clip onder). Eén van de kijkers was Chris Squire, bassist van Yes, die producer Trevor Horn, op dat moment bezig met Yes-album ‘90125’, hierop hintte. Horn hoorde de potentie (vond de eerste versie meer “een soort jingle”) en tekende ze op zijn label ZTT Records. Hij vond de kwaliteit van sommige leden nog niet zaligmakend en riep hulp in van The Blockheads (begeleidingsband van Ian Dury). Met hen werd een nieuwe uitvoering opgenomen (luister onder), één die strakker klonk en wat dansbaarder klonk als de eerste poging. Maar dit was ook weer een tussenversie van Horn, die op zoek was naar de perfecte sound. (Uiteindelijk verscheen deze versie wel ergens op een re-issue album van Frankie Goes to Hollywood).
Boycot Relax
De 12-inch 'Sex Mix' van Relax zorgde voor extra ophef doordat de seksuele ondertoon van het nummer veel nadrukkelijker aanwezig was dan op de reguliere 7-inch single. De ruim zestien minuten durende remix bevatte suggestieve geluidseffecten, gesproken fragmenten en een uitgesproken erotische sfeer. Daarmee versterkte de plaat het imago van Frankie Goes to Hollywood als provocerende band, iets wat later ook bijdroeg aan de aandacht van de media en de BBC.
De controverse bereikte een hoogtepunt begin 1984, toen BBC Radio 1-dj Mike Read bezwaar maakte tegen de seksuele lading van het nummer. Kort daarop werd Relax door de BBC grotendeels van de radio geweerd. Wat bedoeld was als een rem op het succes, had juist het tegenovergestelde effect: het publiek werd nieuwsgierig en de verkoop schoot omhoog. Enkele weken later bereikte Relax de eerste plaats van de Britse hitlijst, ondanks - of misschien juist dankzij - de ban.
Anders dan vaak wordt gedacht, was de single (7″) die in oktober 1983 verscheen niet het eindpunt van het creatieve proces. Terwijl Relax langzaam in de hitlijsten klom, bleef producer Trevor Horn experimenteren met nieuwe mixes en arrangementen. (Op de definitieve versie zijn geen van de bandleden te horen, op de stemmen van Holly Johnson en Paul Rutherford te horen). Horn was gewoon niet snel tevreden en bezocht een club in New York om te horen hoe een 12″-single kon klinken vanuit grote geluidsboxen. Vervolgens toog hij opnieuw naar de studio om de uiteindelijke uitvoering op te nemen, zoals iedereen het kent. Maar voordat het zover was, verschenen er naast de 7″-uitvoering ook 12″versies, bedoeld voor de clubs en discotheken. Zoals in het kader hierboven al vermeld, leverde deze nogal wat controverse op.
Notabele covers van Relax
- “Weird Al” Yankovic (1985; als ‘Hooked on Polkas’)
- The Bloodhound Gang (1999; als sample in ‘Mope’)
- Dandy Warhols (2004; op hun compilatie-album ‘Come On Feel The Dandy Warhols’)
- Trevor Horn feat. Toyah Willcox & Robert Fripp (2023; de grote producer zelf)
